Taekwondo kuşağı

Kuşak (띠, ti), üniformanın üzerinden belin etrafına bağlanan kumaş şeritdir. Rengi, takanın derecesini gösterir: renkli kuşaklar gup derecelerini, siyah kuşaklar dan derecelerini belirtir.^[4] Derecelerin kendisi Kuşaklar ve dereceler yazısında ele alınır. Bu sayfa kuşakların nereden geldiğini, neyi simgelediğinin söylendiğini, nasıl takıldığını ve çevresindeki gelenekleri kapsar.

Kuşaklar nereden geldi #

Kuşakla derecelendirme judoda başladı. Kanō Jigorō derece sistemini 1883’te getirdi ve ilk dan dereceleri öğrencileri Saigō Shirō ile Tomita Tsunejirō’ya verildi.^[1] Kuşak rengi, dereceyi göstermek için ilk kez 1880’lerde Kanō tarafından sistemli biçimde kullanıldı; bundan önce eski Japon okulları genellikle yalnızca derece belgesi verirdi. İlk kuşaklar geniş obi’lerdi ve öğrenciler kimonoyla antrenman yaptığı için yalnızca beyaz ve siyah kullanıldı.^[2] Alt dereceler için genişletilmiş bir renkli kuşak sistemi 1900’lerin başında geldi,^[1] ve kimin getirdiği konusunda anlatımlar ayrışır; bir tarih anlatımı bunu Mikinosuke Kawaishi’ye atfeder.^[5]

Birçok Kore kwan’ının kurucusu, bu sistemin zaten var olduğu Japon karatesi veya judosunda eğitim almıştı (Taekwondo’nun tarihi yazısına bakın). Burada anılan kaynaklar, her kwan’ın kuşakları veya renkleri ne zaman benimsediğini kaydetmez.

Kararan kuşak hikâyesi #

Yaygın bir hikâyeye göre bir öğrenci tek bir beyaz kuşakla başlamış, onu hiç değiştirmemiş ve yıllarca süren ter ve aşınma onu siyaha kadar karartmış, daha da fazla aşınma ise soluk bir griye ya da gümüşe çevirmiştir. Birçok dövüş sanatında anlatılır ve genellikle kuşak renginin uzun süreli antrenmanı neden yansıttığını açıklamak için öne sürülür.

Bu hikâye, derecelendirmenin belgelenmiş tarihinin parçası değildir. Siyah kuşağın ve judodaki derecenin anlatımları kuşak rengini Kanō’nun getirdiği bir sistem olarak tarif eder ve hikâyeden söz etmez.^[1][2] Kuşakların tarihini anlatan bir kaynak, bunu belin etrafına renkli bir kumaş bağlamanın “gerçek kökeni olmayan” bir efsane olarak adlandırır.^[5]

Renkler ve anlamları olduğu söylenenler #

Farklı kuruluşlar ve okullar farklı renk sıraları kullanır. ITF, kendi sırasındaki her renk için bir anlam yayımlar:^[3]

ITF sayfası ayrıca siyah, kırmızı ve mavinin Koguryo ve Silla hanedanlıklarında hiyerarşi düzeylerini gösterdiğini söyler.^[3] ITF sayfası, burada anılan renk anlamlarına dair tek kurumsal açıklamadır. Beyaz ile siyah arasındaki renkler okuldan okula değişir.

Kuşak nasıl takılır #

Kuşak, ceketin üzerinden belde, düğüm ön ortada olacak şekilde bağlanır.

• Sarım sayısı. Çoğu Kukkiwon ve World Taekwondo okulu kuşağı belin etrafına iki kez sarar, ITF okulları ise bir kez.^[8] ITF, 1 Temmuz 1985’teki özel bir toplantının kuşağın bir kez sarılmasına karar verdiğini kaydeder ve bunun için üç anlam verir: bir hedef konulduğunda tek bir hedefin peşinden gitmek, tek bir efendiye sarsılmaz bağlılıkla hizmet etmek ve tek bir darbeyle zafer kazanmak.^[3]
• Düğüm. Düz bir kare (yassı) düğüm; düz yatması için sıkıca çekilir.^[8]
• Uçlar. Her iki uç da aynı uzunlukta sarkar.^[8] Seçilen sarım için fazla uzun ya da kısa bir kuşak düzgün bağlanmaz ve tek sarım, çift sarımdan daha kısa bir kuşak gerektirir.^[8]
• İsimler ve işaretler. İşlenmiş isimler, dereceler ve okul veya kuruluş işaretleri okul geleneğine göre kuşağa konur. Kuşak üreticileri, okullar farklılık gösterdiği için hangi ucun bunları taşıdığını eğitmene sormayı önerir.^[8]

Öğretim gelenekleri #

Birçok okul, yukarıda anılan ITF’nin yayımlanmış metinlerinde yer almayan kuşak açıklamalarını aktarır. Bazı okulların eğitmenleri, kuşağın iki yarısının zihni ve bedeni temsil ettiğini, düğümün onları birleştirdiğini ve kuşağın vücudun ortasında durduğunu, çünkü ikisinin dengede kalması gerektiğini öğretir: güçlü bir zihin zayıf ya da hasta bir bedeni ayakta tutamaz, tek başına güçlü bir beden ise disiplinli bir zihin olmadan yoldan çıkabilir. Bunlar, onları benimseyen okullarda aktarılan öğretilerdir; herhangi bir kuruluşun kuralı değildir.

Kuşağı yıkamamak #

Bazı öğrencilere kuşaklarını asla yıkamamaları öğretilir; inanışa göre kuşak antrenmanın emeğini, hafızasını ve deneyimini saklar ve yıkamak bunları yıkayıp götürür. Bir uygulayıcı bunu şöyle anlatır: “kuşağını yıkayan, özünde tüm teknikleri ve becerileri yıkıyor olur”.^[6] İnanış dövüş sanatları genelinde görülür ve uygulayıcılar bu konuda anlaşamaz. Bazıları bunu geleneksel bir Kore ya da Japon adeti değil, sonraki veya Batılı bir âdet olarak tarif eder,^[9] kökenini araştıran bir dövüş sanatları yazarı ise yalnızca “gelenek” yanıtını bulmuştur.^[7] Burada kuşakların yıkanmasına dair hiçbir kuruluşun kuralı anılmaz.

Ayrıca bakın #

• Kuşaklar ve dereceler
• Taekwondo üniforması